Komitet do spraw Pożytku Publicznego, Narodowy Instytut Wolności, Program Moc Małych Społeczności

Akademia Odporności

Komponent odporności

Prowadzący

Ten blok jest warsztatowy. Zapowiedz, że po każdym obszarze będzie chwila na zapisanie własnego pomysłu. Kartę pracy do tego bloku pobierzesz z mms.klaster.org.pl/materialy. Wydrukuj ją dla każdego uczestnika.

Komponent odporności
Akademia Odporności
1 / 38

Kryterium zero-jedynkowe.

Prowadzący

Przypomnij, jeżeli ktoś dołączył później: bez komponentu wniosek nie wchodzi do oceny merytorycznej.

Komponent odporności
Akademia Odporności
2 / 38

§ 6 ust. 1 regulaminu

Każdy mikroprojekt musi zawierać co najmniej jeden element dotyczący odporności społecznej, bezpieczeństwa lokalnego albo reagowania na sytuacje kryzysowe.
Prowadzący

Co najmniej jeden. Można łączyć obszary, ale nie warto rozmieniać projektu na pięć obszarów po trochu. Ekspert pyta, czy wybrany obszar odpowiada charakterowi działań.

Komponent odporności
Akademia Odporności
3 / 38
mms.klaster.org.pl/obszary-odpornosci

Obszary są opisane na stronie.

mms.klaster.org.pl/obszary-odpornosci

Prowadzący

Każda karta ma przykłady mikroprojektów i konkretne rady z Poradnika wraz z numerami stron. To jest ściąga, z której można pisać wniosek.

Komponent odporności
Akademia Odporności
4 / 38

OBSZAR 01

Pierwsza pomoc i AED

  • Mapa najbliższych AED
  • Defibrylator do remizy
  • Kurs dla koła gospodyń

Poradnik, strony 41 do 44 i 21

Prowadzący

Dobry obszar na start. Uczul salę, że sam zakup defibrylatora bez szkolenia to słaby wniosek: sprzęt bez ludzi nie ratuje.

Komponent odporności
Akademia Odporności
5 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 41

Pierwsza pomoc to obowiązek, nie wybór.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 41

Prowadzący

Zwróć uwagę na zdanie o nieumyślnych błędach: to zdejmuje duży lęk. Wiele osób nie pomaga, bo boi się, że zaszkodzi.

Komponent odporności
Akademia Odporności
6 / 38

Prawo chroni pomagającego.

Jak funkcjonariusza publicznego. Tak mówi ustawa o ratownictwie medycznym.

Prowadzący

Kto udziela pierwszej pomocy, korzysta z ochrony przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych. Może też naruszyć cudze dobra majątkowe, na przykład rozciąć ubranie, w zakresie niezbędnym do ratowania życia.

Komponent odporności
Akademia Odporności
7 / 38

58%

średnio tak często świadkowie zaczynają resuscytację

Europa, rozrzut między krajami od 13 do 83 procent.

Prowadzący

Źródło: Wytyczne Europejskiej Rady Resuscytacji 2021, rozdział Epidemiologia. AED używa się średnio w 28 procentach przypadków. Rozrzut pokazuje, ile zależy od ludzi wokół, i to jest argument do diagnozy.

Komponent odporności
Akademia Odporności
8 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 42

Trzy kroki, gdy nie ma kontaktu.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 42

Prowadzący

Jeżeli w sali jest ratownik albo druh z OSP, oddaj mu głos na dwie minuty. To dobry początek partnerstwa na potrzeby wniosku.

Komponent odporności
Akademia Odporności
9 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 43

Jedenaście kroków resuscytacji.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 43

Prowadzący

Nie omawiaj wszystkiego. Pokaż, że w Poradniku jest gotowa instrukcja, i powiedz, że warsztat z ratownikiem to koszt kwalifikowalny.

Komponent odporności
Akademia Odporności
10 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 44

Obfity krwotok może zabić w kilka minut.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 44

Prowadzący

Dobry punkt zaczepienia do wniosku o apteczki z opaskami uciskowymi. Sama apteczka bez szkolenia to znowu sprzęt bez ludzi.

Komponent odporności
Akademia Odporności
11 / 38

OBSZAR 02

Blackout i klęski żywiołowe

  • Plan na brak prądu
  • Ładowarki w świetlicy
  • Zapas wody i latarek

Poradnik, strony 20 do 33

Prowadzący

Najszerszy obszar: mieści powódź, wichury, brak prądu i wody. Tam, gdzie była powódź albo długa przerwa w dostawie prądu, diagnozę łatwo oprzeć na faktach.

Komponent odporności
Akademia Odporności
12 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 21

Trzy litry wody na osobę na dobę.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 21

Prowadzący

Konkret, który zapada w pamięć. Przelicz przy sali: rodzina czteroosobowa na trzy dni to trzydzieści sześć litrów. Zapytaj, kto ma tyle w domu.

Komponent odporności
Akademia Odporności
13 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 22

Co musi być w domu.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 22

Prowadzący

Latarki, radio na korbkę, powerbanki, koce, zestaw do uszczelniania. Z tej listy łatwo zrobić zestaw do świetlicy albo materiały na warsztat, pod warunkiem że zakup wynika z działania.

Komponent odporności
Akademia Odporności
14 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 33

Blackout: co robić i czym.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 33

Prowadzący

Zapytaj, ile w ich gminie trwała najdłuższa przerwa w dostawie prądu. Ta odpowiedź to gotowa diagnoza do wniosku.

Komponent odporności
Akademia Odporności
15 / 38

Alert RCB przychodzi SMS-em.

Na telefony komórkowe w zagrożonym obszarze, bez zapisów.

Prowadzący

Według Rządowego Centrum Bezpieczeństwa nie trzeba się zapisywać, a najmniejszy obszar alertu to powiat. Kto nie ma komórki, alertu nie dostanie, więc sąsiedzka informacja nadal jest potrzebna.

Komponent odporności
Akademia Odporności
16 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 26

Plecak ewakuacyjny ma mieć każdy domownik.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 26

Prowadzący

Warsztat pakowania plecaka jest tani, konkretny i dobrze się dokumentuje zdjęciami. Pasuje do szkół i klubów seniora.

Komponent odporności
Akademia Odporności
17 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 32

Biała, czerwona, niebieska.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 32

Prowadzący

Trzy flagi w widocznym miejscu: muszę się ewakuować, potrzebuję pomocy medycznej, potrzebuję żywności i wody. Prosty pomysł na mikroprojekt: przygotować i rozdać komplet w miejscowości zagrożonej powodzią.

Komponent odporności
Akademia Odporności
18 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 53

Dwa sygnały, nic więcej.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 53

Prowadzący

Modulowany przez trzy minuty to ogłoszenie alarmu, jednostajny przez trzy minuty to odwołanie. Zapytaj salę, kto je rozróżnia. To treść na jedno spotkanie w każdej miejscowości.

Komponent odporności
Akademia Odporności
19 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 29

Gdzie jest najbliższe schronienie.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 29

Prowadzący

Poradnik odsyła do urzędu gminy, jednostki PSP albo OSP i na stronę gov.pl/kgpsp. Zebranie tego i wywieszenie w sołectwie to tani mikroprojekt.

Komponent odporności
Akademia Odporności
20 / 38

OBSZAR 03

Bezpieczeństwo cyfrowe

  • Warsztat o oszustwach
  • Rozpoznawanie fałszywek
  • Hasła i płatności w telefonie

Poradnik, strony 39 i 40

Prowadzący

Obszar dla klubów seniora i bibliotek. Bardzo konkretne rezultaty: ile osób ustawiło weryfikację dwuetapową, ile zna numer 8080 do zgłaszania podejrzanych SMS-ów.

Komponent odporności
Akademia Odporności
21 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 39

Sprawdź w kilku źródłach.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 39

Prowadzący

Dezinformacja jest w Poradniku obok cyberprzestępczości. Dla seniorów łatwiejszym punktem wejścia są oszustwa, a dopiero potem fałszywe treści.

Komponent odporności
Akademia Odporności
22 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 40

Numer 8080 i incydent.cert.pl.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 40

Prowadzący

Dwa adresy, które uczestnicy powinni wynieść z każdego warsztatu cyfrowego. Podejrzany SMS przesyła się na 8080, oszustwo zgłasza na incydent.cert.pl albo w mObywatelu.

Komponent odporności
Akademia Odporności
23 / 38

97%

incydentów w 2025 roku to oszustwa komputerowe

CERT Polska zarejestrował 260 783 incydenty.

Prowadzący

Źródło: Raport Roczny 2025 CERT Polska i komunikat NASK. W tym phishing i inne sposoby wyłudzania danych. Lista Ostrzeżeń zablokowała 140 milionów prób wejścia na fałszywe strony.

Komponent odporności
Akademia Odporności
24 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 36

Łatwy zarobek to sygnał.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 36

Prowadzący

Poradnik każe zwracać uwagę na osoby, które oferują łatwy zarobek, i na tych, którzy fotografują ważne obiekty. Temat trudny, ale ważny w miejscowościach przy torach i dużej infrastrukturze.

Komponent odporności
Akademia Odporności
25 / 38

OBSZAR 04

Sieci sąsiedzkie

  • Lista osób samotnych
  • Telefon sąsiedzki
  • Skrzynka narzędzi

Poradnik, strony 7, 12, 13 i 46 do 51

Prowadzący

Tu łatwo o przerobiony piknik. Pilnuj, żeby został po tym dokument: lista kontaktów, procedura, mapa zasobów. Bez tego to zwykła integracja.

Komponent odporności
Akademia Odporności
26 / 38

Twoja rola według Poradnika

Poradnik MSWiA, strona 7

Sąsiedzi

Kontakt z osobami, które mieszkają blisko.

Informacja

Inicjatywy sąsiedzkie, grupy informacyjne, listy kontaktowe.

Ćwiczenia

Szkolenia, ćwiczenia, budżet obywatelski.

Wolontariat

Wolontariat i zachęcanie do niego sąsiadów.

Prowadzący

Rządowy poradnik sam zachęca do tworzenia sieci sąsiedzkich. Każdy punkt tej listy da się przełożyć na działanie w mikroprojekcie.

Komponent odporności
Akademia Odporności
27 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 48

Gotowa rubryka do wypełnienia.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 48

Prowadzący

W Poradniku są puste tabele na dane kontaktowe i miejsce spotkania. Wypełnienie ich z mieszkańcami to działanie, które da się policzyć i udokumentować.

Komponent odporności
Akademia Odporności
28 / 38

Kto w Twojej miejscowości nie wyjdzie sam.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 12

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 12
Prowadzący

Osoby starsze, chore, z niepełnosprawnością. Lista takich osób w sołectwie, zrobiona za zgodą i zgodnie z RODO, to rezultat, który zostaje po projekcie.

Komponent odporności
Akademia Odporności
29 / 38

OBSZAR 05

Współpraca ze służbami

  • Ćwiczenie z OSP
  • Piknik ratowniczy
  • Punkty zbiórki z gminą

Poradnik, strony 3, 5 do 7 i 36 do 38

Prowadzący

Naturalny obszar, gdy wnioskodawcą jest OSP albo gdy organizacja ma partnera w gminie. List intencyjny od jednostki może pomóc w kryterium potencjału, które pyta o partnerów.

Komponent odporności
Akademia Odporności
30 / 38

Kto za co odpowiada.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 6

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 6
Prowadzący

Wójt i starosta planują ewakuację i schronienie, służby ratują. Tuż pod kadrem poradnik opisuje organizacje społeczne, które wspierają państwo albo same organizują pomoc. Organizacja nie przejmuje zadań gminy.

Komponent odporności
Akademia Odporności
31 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 30

Czym gasić, a czego nie gasić wodą.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 30

Prowadzący

Tabela z Poradnika. Na stronie konkursu strony o pożarze są przy tym obszarze, więc instruktaż z OSP dobrze tu pasuje. Tabela nadaje się na plakat do remizy albo świetlicy, a druk materiałów jest kosztem kwalifikowalnym.

Komponent odporności
Akademia Odporności
32 / 38

Dwie drogi do systemu ochrony ludności

Ustawa o ochronie ludności, art. 19 i 20

Porozumienie

Porozumienie o wykonywaniu zadań ochrony ludności, zawiera je wojewoda.

Decyzja

Decyzja o uznaniu organizacji za podmiot ochrony ludności.

Prowadzący

Od 1 stycznia 2025 organizacja pozarządowa może formalnie wejść do systemu ochrony ludności. OSP i jednostki pomocy społecznej są w nim z mocy ustawy, więc to naturalni partnerzy mikroprojektu. Szczegóły są w webinarium o współpracy ze służbami.

Komponent odporności
Akademia Odporności
33 / 38
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 28

Na imprezie sprawdź wyjścia.

Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 28

Prowadzący

Dla organizacji, które robią duże wydarzenia. Procedura na własną imprezę to komponent odporności, jeżeli powstanie i zostanie przećwiczona.

Komponent odporności
Akademia Odporności
34 / 38

§ 6 ust. 4 regulaminu

…ocenie podlega jakość komponentu, to jest jego powiązanie ze zdiagnozowaną potrzebą lokalną oraz trwałość efektu.
Prowadzący

Dwa słowa klucze: diagnoza i trwałość. Diagnoza to nie przeczucie, tylko coś, co da się pokazać: dane z gminy, rozmowy, ankieta, zdarzenie z zeszłego roku.

Komponent odporności
Akademia Odporności
35 / 38

Kryterium 1: o co zapyta ekspert

Karta oceny merytorycznej, załącznik nr 3

  • •Czy komponent odporności jest powiązany z opisaną potrzebą, a nie dopisany formalnie?
  • •Czy wybrany obszar Poradnika bezpieczeństwa MSWiA odpowiada charakterowi działań?
  • •Czy uczestnicy realnie ćwiczą umiejętność, a nie tylko o niej słuchają?
Prowadzący

Trzy pytania z karty oceny, które dotyczą samego komponentu. Przeczytaj je przed ćwiczeniem, bo uczestnicy za chwilę zadadzą je sobie nawzajem.

Komponent odporności
Akademia Odporności
36 / 38

Sprawdź swój pomysł

Ćwiczenie

  1. 1Który obszar?
  2. 2Skąd wiesz, że to luka?
  3. 3Co ludzie będą potrafili?
  4. 4Co zostaje po projekcie?
  5. 5Kto z partnerów wchodzi?
Prowadzący

Daj piętnaście minut na kartki, potem rundka po sali. Nie poprawiaj pomysłów, tylko zadawaj te pięć pytań. Zwróć uwagę na drugie i czwarte: o źródło wiedzy i o trwałość karta oceny pyta wprost.

Komponent odporności
Akademia Odporności
37 / 38

Nabór trwa do 6 października

Wniosek
mms.klaster.org.pl/wniosek
Nabór do
6 października 2026, godz. 23:59
Infolinia
539 644 192, pon–pt 10:00 do 16:00
Mail
mms@klaster.org.pl
Komitet do spraw Pożytku Publicznego, Narodowy Instytut Wolności, Program Moc Małych Społeczności
Prowadzący

Zbierz kartki z ćwiczenia, przydadzą się przy mentoringu.

Komponent odporności
Akademia Odporności
38 / 38

strzałki · N notatki · O przegląd · F pełny ekran