Akademia Odporności
Po co odporność lokalna?
Przedstaw się i powiedz, ile trwa ten blok. Zapowiedz, że z sali wychodzi się z roboczą wersją własnego wniosku, a nie z samą teorią. Kartę pracy do tego bloku pobierzesz z mms.klaster.org.pl/materialy. Wydrukuj ją dla każdego uczestnika.
Akademia Odporności1 / 28
Do odczytania na początku
Zadanie publiczne Wielka Moc Małych Społeczności, Odporne Śląskie 2026 sfinansowane jest ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Rządowego Programu wsparcia organizacji pozarządowych Moc Małych Społeczności.
Wniosek nr 97594, Priorytet 2. Zadanie finansowane ze środków budżetu państwa. Wydarzenia są apartyjne. Nie promujemy partii politycznych ani ich programów, nie prowadzimy agitacji wyborczej.
Przeczytaj to na głos, zanim zaczniesz. Obowiązek z § 20 ust. 5 regulaminu i z umowy z NIW. Za brak oznaczeń grozi kara, więc to nie jest formalność do pominięcia.
Akademia Odporności2 / 28
Odporność na kryzysy.
Zapytaj salę, co im się kojarzy z odpornością. Zapisz trzy odpowiedzi na flipcharcie, wrócisz do nich przy ćwiczeniu. Mogą paść na przykład: powódź, brak prądu, oszustwa na telefon. To dobrze, bo mieszczą się w dwóch z pięciu obszarów: klęskach żywiołowych z brakiem prądu i oszustwach.
Akademia Odporności3 / 28
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, strona 5
Odpowiedzialność za przetrwanie i ograniczenie skutków kryzysu nie spoczywa wyłącznie na władzach, to nasze wspólne zadanie.
Od tego zdania zaczyna się rządowy poradnik, który trafia do każdego domu. Odporność lokalna to właśnie ta część, która należy do mieszkańców i ich organizacji.
Akademia Odporności4 / 28
231
gmin w stanie klęski żywiołowej
Wrzesień 2024, powódź w południowo-zachodniej Polsce.
Źródło: GUS. To był pierwszy stan klęski żywiołowej od uchwalenia Konstytucji w 1997 roku. Zapytaj, czy ktoś na sali pomagał wtedy w zalanych miejscowościach.
Akademia Odporności5 / 28
Pierwsza doba należy do sąsiadów.
Służby jadą najpierw tam, gdzie zagrożone jest życie.
To nie jest zarzut wobec służb, tylko arytmetyka. Przy zdarzeniu, które obejmuje całą gminę, karetek i wozów nie przybywa, a ludzie przez pierwsze godziny radzą sobie sami i z pomocą sąsiadów.
Akademia Odporności6 / 28
Program Moc Małych Społeczności 2026, strona 21
Głównym celem Programu jest zwiększenie odporności społeczności lokalnych na kryzysy.
To jedno zdanie decyduje o wszystkim, co dalej. Jeżeli ktoś na sali pisał wniosek w 2025 roku, powiedz wprost: cel programu się zmienił.
Akademia Odporności7 / 28
Regulamin konkursu, § 3 ust. 1
Celem Konkursu jest zwiększenie odporności małych społeczności województwa śląskiego na kryzysy…
Regulamin powtarza cel Programu dla naszego województwa. Mikrodotacje trafią do co najmniej 104 inicjatyw, w tym co najmniej 69 prowadzonych przez MiŚLOP, § 3 ust. 2.
Akademia Odporności8 / 28
Cel programu
Edycja 2025
Integracja i aktywizacja.
Edycja 2026
Odporność na kryzysy.
Jeżeli ktoś na sali składał wniosek w Śląskie Lokalnie albo w zeszłorocznym MMS, powiedz mu, że kopia tamtego wniosku tu nie przejdzie. Lepiej usłyszeć to na początku niż po ocenie.
Akademia Odporności9 / 28
Czym jest odporność społeczna
Program MMS 2026, strona 7
- •Zaspokojenie podstawowych potrzeb
- •Własne zapasy
- •Współdziałanie ze służbami
- •Świadomość zagrożeń
- •Zapobieganie
- •Wiedza, jak się zachować
To definicja z Programu Moc Małych Społeczności 2026. Warto ją pokazać, bo z niej wynika, czego szuka komponent odporności. Zwróć uwagę na punkt trzeci: współdziałanie ze służbami to element definicji, nie ozdoba.
Akademia Odporności10 / 28
Pięć obszarów, lista zamknięta
§ 6 ust. 3 regulaminu
Pierwsza pomoc i AED
pierwsza pomoc i obsługa automatycznego defibrylatora zewnętrznego
Klęski i blackout
klęski żywiołowe oraz długotrwała przerwa w dostawie prądu
Bezpieczeństwo cyfrowe
bezpieczeństwo cyfrowe, dezinformacja i oszustwa
Sieci sąsiedzkie
sieci sąsiedzkie i wolontariat spontaniczny
Służby i OSP
współpraca ze służbami oraz z jednostkami ochotniczych straży pożarnych
Lista jest zamknięta. Mikroprojekt musi dotyczyć co najmniej jednego z tych obszarów, a opisy i przykłady każdego są na stronie mms.klaster.org.pl/obszary-odpornosci. Na następnym bloku przejdziemy je po kolei.
Akademia Odporności11 / 28
Sam piknik nie przejdzie.
Najważniejsze zdanie całego szkolenia. Powtórz je jeszcze raz przy budżecie. Ludzie przychodzą z gotowym pomysłem na festyn i próbują dokleić do niego odporność, a to widać z daleka.
Akademia Odporności12 / 28
Piknik sąsiedzki
Za słabo
Muzyka, animacje, poczęstunek.
Mocno
Pierwsza pomoc, zasady na blackout, zapisy do wolontariatu.
Nie mów, że piknik jest zakazany, bo to nieprawda. Piknik może być formą, byle nie był celem. Poproś kogoś z sali o opisanie swojego pomysłu i przećwiczcie tę zamianę na żywo.
Akademia Odporności13 / 28
Spotkania sąsiedzkie
Za słabo
Żeby mieszkańcy się poznali.
Mocno
Procedura na kryzys i lista osób do wsparcia.
Różnica jest w rezultacie. Po lewej zostaje miłe wspomnienie, po prawej zostaje dokument i lista nazwisk. Ekspert punktuje to drugie.
Akademia Odporności14 / 28
Sprawdź się
Który pomysł ma komponent odporności?
- APiknik sąsiedzki z grochówką i konkursami dla dzieci
- BPiknik z warsztatem pierwszej pomocy, ćwiczeniem na fantomie i mapą najbliższych AED
- CKoncert zespołu z sąsiedniej gminy na dożynkach
B. Sam piknik nie jest celem, ale może być formą. Liczy się to, czego ludzie się nauczą i co zostanie po projekcie, § 6 ust. 2 i 4.
Zapytaj salę, zanim odsłonisz rozwiązanie. Potem dopytaj, co zostaje po każdej z trzech propozycji: po drugiej zostaje umiejętność i mapa AED, po pozostałych wspomnienie.
Akademia Odporności15 / 28
§ 6 ust. 2 regulaminu
Wniosek pozbawiony komponentu nie podlega ocenie merytorycznej.
Zero-jedynkowe znaczy, że nie ma tu miejsca na uznaniowość. Ocena formalna sprawdza to jako czwarty punkt z pięciu i taki wniosek zostaje bez rozpatrzenia, nawet jeżeli pomysł jest świetny.
Akademia Odporności16 / 28
Dopisana odporność nie działa.
Przykład pułapki: gotowy wniosek o zajęcia dla dzieci plus jedno zdanie o bezpieczeństwie. Ekspert czyta kilkadziesiąt wniosków i rozpozna to od razu.
Akademia Odporności17 / 28
§ 6 ust. 4 regulaminu
Komponent wskazany wyłącznie formalnie… skutkuje niską punktacją w kryterium pierwszym.
Powiąż to z kryterium pierwszym karty oceny: 15 punktów, minimum 6. Poniżej minimum wniosek nie może zostać rekomendowany, niezależnie od sumy punktów, § 15 ust. 2.
Akademia Odporności18 / 28
Kryterium 1: o co zapyta ekspert
Karta oceny merytorycznej, załącznik nr 3
- •Czy potrzeba lokalna jest opisana konkretnie i wiarygodnie, a nie ogólnikowo?
- •Czy wskazano źródło wiedzy o potrzebie?
- •Czy komponent odporności jest powiązany z opisaną potrzebą, a nie dopisany formalnie?
- •Czy uczestnicy realnie ćwiczą umiejętność, a nie tylko o niej słuchają?
Cztery z sześciu pytań, które ekspert zadaje w kryterium pierwszym. Karta jest jawna, to załącznik nr 3 do regulaminu. Ostatnie pytanie jest ważne przy pomysłach na prelekcje: słuchanie to za mało, uczestnicy mają ćwiczyć.
Akademia Odporności19 / 28
Komponent w opisie
Formalnie
Nasz projekt wpisuje się w obszar bezpieczeństwa.
Konkretnie
20 osób przejdzie kurs pierwszej pomocy, a mapa AED zawiśnie w świetlicy i w remizie.
Po prawej widać, kto się czego nauczy i co zostanie po projekcie. Kreator prosi dokładnie o to: co konkretnie wzmocni odporność, kto się czego nauczy i co się zmieni.
Akademia Odporności20 / 28
Tak wygląda komponent w kreatorze
Krok 3 kreatora wniosku
Bez zaznaczonego obszaru i bez opisu od 300 do 2000 znaków wniosku nie da się złożyć. Po prawej kreator podpowiada przykłady mikroprojektów do zaznaczonego obszaru.
Akademia Odporności21 / 28
Logika wniosku
problem luka w odporności działania rezultat
Przejdź ten łańcuch na przykładzie z sali. Uważaj na wyrwę między drugim a trzecim ogniwem: wiadomo, czego brakuje, ale zaplanowane działania tego nie zasypują.
Akademia Odporności22 / 28
Dziesięć punktów, dziesięć pomysłów.
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 52
Dekalog bezpieczeństwa z Poradnika. Każdy punkt da się przerobić na mikroprojekt. Poproś salę, żeby wskazała ten, którego w ich miejscowości brakuje najbardziej.
Akademia Odporności23 / 28
Plan na kryzys robi się przy stole.
Poradnik Bezpieczeństwa MSWiA, wydanie 2025, strona 47
Rodzinny plan na kryzys to prosty rezultat, jaki mikroprojekt może zostawić. Warsztat, po którym czterdzieści rodzin ma wypełniony plan, zostawia więcej niż prelekcja dla stu osób.
Akademia Odporności24 / 28
Sprzęt bez ludzi się nie broni.
Agregat w świetlicy, do którego nikt nie ma klucza i nikt nie umie go uruchomić, to nie jest odporność. Pytaj o to przy każdym pomyśle zakupowym: kto to obsłuży i kto będzie wiedział, gdzie to jest.
Akademia Odporności25 / 28
854 000 zł
do rozdania
Co najmniej 104 mikrodotacje w czterech subregionach.
Ta kwota robi wrażenie, ale od razu rozbij ją na cztery subregiony po 213 500 zł i powiedz, że konkurencja jest lokalna, a nie wojewódzka.
Akademia Odporności26 / 28
Asystent odpowiada na to sam.
mms.klaster.org.pl, przycisk Asystent konkursu, czynny całą dobę
Pokaż go na żywo, jeżeli masz internet. Odpowiada z paragrafów regulaminu i działa także wieczorem, kiedy ludzie piszą wnioski. Powiedz, że tylko podpowiada, a wiążąca jest treść regulaminu.
Akademia Odporności27 / 28
Nabór trwa do 6 października
- Wniosek
- mms.klaster.org.pl/wniosek
- Nabór do
- 6 października 2026, godz. 23:59
- Infolinia
- 539 644 192, pon–pt 10:00 do 16:00
- mms@klaster.org.pl
Zapowiedz, co dalej, i przypomnij o infolinii. Zbierz na kartkach pomysły osób, które chcą mentoringu.
Akademia Odporności28 / 28